Hackathon{echoPRIJEDOR*}

U periodu od 04.12. do 06.12.2018. godine Agencija za ekonomski razvoj grada Prijedora „PREDA-PD“ organizovala je Međunarodno takmičenje u programiranju LEGO robota za učenike osnovih i srednjih škola. Navedni događaj je organizovan u okviru projekata „Počinje novo doba-NEW AGE is starting“ i „Agrotech Lab“ uz finansijsku podršku Američke ambasade u Bosni i Hercegovini, Ministarstva civilnih poslova Bosne i Hercegovine i Grada Prijedora.

Takmičenje je okupilo petnaest ekipa iz Srbije, Hrvatske, Slovenije i Bosne i Hercegovine.

SREDNJE ŠKOLE

1. 3 man squad

2. Elektrotehnička škola

3. Error 4044. ERŠ

5. Lego Gym 1

6. Lego Gym 2

7. RIKK

8. Tesla-Teslić

9.  Transformersi Tešanj

10. ZaLego 

OSNOVNE ŠKOLE

1. Kozarac

2. P.P. Njegoš

3. Petar Kočić

4. SRN.co

5. Vuk Karadžić

POBEDNICI OVOGODIŠNJEG TAKMIČENJA :

SREDNJE ŠKOLE:

  1. MIC VELENJE SLOVENIJA
  2. ZaLego Zaječar Srbija
  3. Error 404, Politehnička škola Kragujevac, Srbija

OSNOVNE ŠKOLE:

  1. SRN.no Osnovna škola Desanka Maksimović, Prijedor
  2. Osnovna škola Petar Kočić, Prijedor
  3. Osnovna škola Kozarac

U okviru Hackathon je pored takmičenja u programiranju LEGO robota održan i mini sajam inovacija i edukativni kamp za učenike i profesoreu svrhu osposobljavanja za nove pristupe u programiranju LEGO robota i upotrebu IoT (Internet of Things) : internet servisa, mikrokontrolera, mini-računara, senzora i osnovnih software-skih paketa namjenjenih skladištenju, obradi, akviziciji i prezentovanju podataka.

Hackathon je pružio mladim ljudima neophodnu logističku, metodološku i organizacionu podršku da postanu glavni nosilac inovacija u društvu, i omogući im da ostvare svoje profesionalne potencijale prvenstveno u okvirima nauke i tehnologije. Profesorima sa druge strane će se uvezuju, razmenjuju primere dobre prakse istručno usavršavaju u pogledu modernih IKT veština u obrazovanju. Posebni zadatak  je motivacija učesnika kampa za samostalno usavršavanje i timski rad, razvijanje sistematičnosti i preciznosti, razvijanje preduzetničkog duha,  razvijanje kritičkog odnosa prema svom i tuđem radu, razvijanje pravilnog odnosa prema opremi.Hackathon{echoPRIJEDOR*} je  sandržao interaktivne radionice, vršnjačku edukaciju i zabavne sadržaje.Ključni deo Hakatona je  bilo takmičenje u programiranju LEGO robota za učenike srednjih i osnovnih škola.

Read more
0
PREDA i kreativci

U periodu 29. i 30. novembra, predstavnici Agencije za ekonomski razvoj grada Prijedora PREDA-PD, članovi projektnog tima TALIA, su zajedno sa predstavnicima kreativne zajednice učestvovali u studijskoj posjeti partnerima na projektima CoworkMED, Co-Create, SMATH, Opendoors, CHIMERA i ODEON. Prvog dana studijske posjete, organizovana je posjeta Razvojnoj agenciji Zagreb i Tehnološkom parku Zagreb.

U Zagrebačkom inovacijskom centru, predstavnike Agencije PREDA i kreativne zajednice su dočekali Marko Helfrih i Ante Janko Bobetko, pomoćnici direktora, koji su ukratko predstavili inovacijski centar, njegove aktivnosti, projekte na kojima učestvuju i usluge koje pružaju. Predstavnici Agencije i članovi projektnog tima TALIA su imali priliku da se upoznaju sa dosadašnjim rezultatima tri modularna projekta (CoworkMED, Co-Create i SMATH) u okviru Social & Creative zajednice Programa Interreg MED.

Drugog dana događaja, organizovana je posjeta Tehnološkom parku Ljubljana i ABC Accelerator-u. Predstavnike Agencije i kreativne zajednice je dočekala Simona Knežević Vernon ispred Tehnološkog parka Ljubljana, i  upoznala ih sa aktivnostima projekata Opendoors, CHIMERA i ODEON, koji takođe spadaju u navedenu grupu Social & Creative projekata, kao i sa uslugama koje nudi Tehnološki park Ljubljana. Tokom posjete ABC Accelerator-u, studijski tim se upoznao sa uspješnim idejama koje su nastale u co-working prostoru ABC Accelerator-a, i načinu funkcionisanja accelerator-a u privatnom sektoru.

Tokom oba dana studijske posjete, predstavnici Agencije PREDA i kreativne zajednice su obišli co-working prostore, upoznali se sa korisnicima istih i razmjenili iskustva i primjere pozitivne poslovne prakse.

Read more
0
Analiza: Digitalni marketing

Projekat «Umrežavanje lokalne metaloprerade za primjenu novih tehnologija i jačanje konkurentnosti» kojeg sufinansira Evropska Unija u okviru zajedničkog programa Evropske Unije i Vlade Njemačke za lokalnu samoupravu i ekonomski razvoj, EU ProLocal.

Efikasnija primjena novih tehnologija (ICT) i klasterskog organizovanja metaloprerade na području Grada Prijedora cilj je projekta «Umrežavanje lokalne metaloprerade za primjenu novih tehnologija i jačanje konkurentnosti», za čiju implementaciju su zadužene Agencija za ekonomski razvoj grada Prijedora PREDA-PD Prijedor, Livnica a.d. Prijedor, CROMEX d.o.o. Prijedor i Polis d.o.o. Prijedor.

U okviru ovog projekta urađeno je istraživanje „DIGITALNI MARKETING U METALOPRERAĐIVAČKIMPREDUZEĆIMA GRADA PRIJEDORA“ koje je uradio angažovani ekspert Mr Dalibor Drljača u saradnji sa timom Agencije PREDA.

U naučno-stručnoj literaturi, kao najdjelotvorniji i najprihvatljiviji način formulisanja predmeta istraživanja jeste postavljanje problema u obliku pitanja. Ovo je razumljivo ako se uzme u obzir da na taj način dato istraživanje postaje “traganje” za adekvatnim odgovorom, kao i da kvalitetnim formulisanjem pitanja imamo ponekad slučaj da dobijemo i dio odgovora.

Stoga je i predmet ovog istraživanja povezan s nekoliko pitanja, kako to slijedi:

– Da li preduzeća u metaloprerađivačkom sektoru na području Prijedora poznaju i koriste alate digitalnog marketinga?

– U kojoj mjeri je marketing u preduzeću orijentisan na upotrebu savremenih kanala komunikacije kao što su društvene mreže?

– Da li preduzeća uopšte imaju namjeru da koriste ove medije i alate radi postizanja bolje promocije i kvalitentnijeg nastupa na tržištu?

Izabrana pitanja imaju posebnu važnost za dato istraživačko područje jer do sada nisu bila obrađivana, a od posebnog su interesa jer mogu da značajno unaprijede nastup preduzeća metaloprerađivačkog sektora na tržištu.

Takođe, primjenjivost rezultata u praksi je značajna, ali zavisi isključivo od edukovanosti rukovodstava preduzeća koja bi mogla značajnije da koriste ove alate u svakodnevnom radu .

Stoga, neki od najvažnijih ciljeva istraživanja su bili:

– utvrditi da li preduzeća imaju organizovanu marketing službu i odgovarajući plan marketinga,

– utvrditi da li preduzeća koriste alate digitalnog marketinga ili samo standardne alate,

– utvrditi da li preduzeća razumiju i vide koristi digitalnog marketinga,

– utvrditi da li preduzeća koja ne koriste alate digitalnog marketinga namjeravaju da u

budućnosti primjene i ove alate,

– utvrditi da li preduzeća već imaju ili tek trebaju da realizuju nastup na Internetu i u digitalnim medijima,

– utvrditi koliko je preduzeće spremno i zainteresovano za digitalni marketing, itd.

Ciljevi ovog istraživanja imaju dualnu vrijednost:

pragmatičnu – jer utvrđuju korisnost primjene IKT u praksi, odnosno primjene digitalnog marketinga u preduzećima, ali i

– obrazovno-naučnu– jer doprinose edukovanosti korisnika, razvoju znanja i sticanju naučnih činjenica i spoznaja o digitalnom marketingu u privredi.

Iz elaboracije anketnih pitanja, mogu se izvući sljedeći zaključci o odgovorima na postavljena pitanja u predmetu i ciljevima istraživanja. 

 

  • Preduzeća koja su anketirana u ovom zadatku nisu upoznata s alatima digitalnog i personalizovanog marketinga. Postoje neka nesistematizovana saznanja o tome, ali generalno govoreći stepen znanja o njima je veoma nizak. Stoga je potrebno više napora uložiti u edukaciju privrednika po pitanju ovih alata.
  • Budući da je poznavanje ovih alata ograničeno, takođe je ograničena i njihova upotreba. Iz rezulatata analize je vidljivo da postoje pomaci u smjeru njihove upotrebe, posebno kada su u pitanju e-mail marketing i upotreba društvenih mreža, ali je to sve još u veoma početnoj fazi razvoja. Iako postoji velika doza nepovjerenja u on-line kanale komunikacije i medije, preduzeća metaloprerađivačke industrije u Prijedoru iako sramežljivo ipak nastoje da se uključe u savremene trendove. Stiče se utisak da čekaju nekakav podsticaj kako bi češće i efikasnije koristili alate digitalnog marketinga i promociju na Internetu, ali svakako postoji izražena namjera za tim.
  • Problem predstavlja privredno okruženje i uopšte nedostatak razumijevanja za zapošljavanje specijalizovanog osoblja koje bi se brinulo o ovakvom načinu promovisanja. Preduzeća ne žele da investiraju u takav poduhvat, ali su svjesna činjenice da je to neminovnost. Nedostatak organizovane marketing službe, planova i strategija jeste problem koji ova preduzeća moraju da prevaziđu kako bi poboljšala svoje poslovanje.
Read more
0
Smjernice za razvoj KI

Prilikom izrade smjernica za razvoj Kreativne industrije na lokalnom i međuopštinskom nivou vodili smo se sljedećim podacima:

  • Trenutni servisi, infrastruktura i finansijska podrška Grada Prijedora i Opštine Gradiška
  • Rezultati analize iz dijela 5 ovog dokumenta
  • Sastanci sa predstavnicima kreativne zajednice identifikovanim kroz ovaj projekat

Analizom servisa, infrastrukture i finansijske podrške ustanovljeno je da u gradu Prijedoru i opštini Gradiška postoje servisi i infrastruktura koja je stavljena u službu razvoja Kreativne industrije. Grad Prijedor je zaokružio prvi infrastrukturni ciklus, dok Opština Gradiška još mora riješiti identifikovane probleme i naći najefikasnije rješenje za funkcionisanje BIG-a.

Jedan od evidentiranih problema je da se još uvijek koristi poslovni plan kao osnova za pokretanje biznisa. U današnje vrijeme u više od 95% slučajeva taj se poslovni plan pravi samo kako bi se dobili finansijski podsticaji, zajmovi od banaka ili investitora, ali se nakon toga jednostavno zaboravlja na njega.

Imajući u vidu stalne promjene na tržištu, stalna potreba za ispitivanjem i korigovanjem poslovne ideje, ovakav pristup u sektoru Kreativne industrije je neprihvatljiv.

Postoje razni alati koji mogu pomoći u razvoju biznis modela. Jedan od njih je Business Model Canvas – preduzetnički i upravljački alat, koji omogućava da se poslovni model dizajnira, razvije, opiše, unaprijedi i testira. Ovo je dinamičan alat koji omogućava, pa čak i poziva na stalno promišljanje, mijenjanje i dopunjavanje sadržaja.

Na početku modela su klijenti kojima se isporučuje vrijednost. Klijenti su svi pojedinci ili organizacije koji koriste i plaćaju proizvod koji se razvija. Za svaku grupu klijenata potrebno je razviti ključne vrijednosti koje im se nude. To su paketi vrijednosti koje nose proizvodi ili usluge. Kanali predstavljaju tačke dodira sa klijentima putem kojih se isporučuju ključne vrijednosti. Odnosi sa klijentima opisuju načine na kojima se grade što kvalitetnije relacije sa ciljnim grupama. Linije prihoda opisuju kako biznis model dolazi do novca.

Kada se u relaciju dovedu navedeni elementi, potrebna je analiza resursa koji su neophodni da bi se uspješno isporučile vrijednosti. Ključne aktivnosti odnose se na sve ono u čemu moraš da budeš stvarno dobar da bi došao do klijenata i partnera. Ključni partneri su oni ljudi ili organizacije koji mogu pomoći ili koji biznis modelu donose neku specifičnu prednost, bilo da je riječ o resursima ili o aktivnostima.

Kada se uradi cijela infrastrukturu poslovnog modela, tada se urade svi troškovi koji iz njega proizilaze.

Smjernice su urađene u sklopu  projekta «Međuopštinska saradnja Prijedora, Kozarske Dubice i Gradiške na razvoju instrumenata lokalnog ekonomkog razvoja „MOS-LER“»  čiji je opšti cilj ponovno uspostavljanje i jačanje konkurentnosti odabranih poslovnih lokaliteta i malih i srednjih preduzeća, kroz iskorištenje potencijala međuopštinske saradnje na razvoju i primjeni politika lokalnog ekonomskog razvoja. Specifični cilj projekta je Razvoj i primjena zajedničkih politika i instrumenata lokalnog ekonomskog razvoja i podrške MSP na području Prijedora, Kozarske Dubice i Gradiške.

Dugoročno, projekat će doprinijeti poboljšanju rezultata lokalnih politika ekonomskog razvoja, fokusiranjem na harmonizaciju postojećih instrumenata i razvoju novih, na način koji kreira sinergije, te povećava efikasnost i efektivnost.

Projekat kofinansira Evropska unija u okviru zajedničkog programa Evropske unije i Vlade Njemačke za lokalnu samoupravu i ekonomski razvoj, EU ProLocal.

Read more
0
POJAM KREATIVNE INDUSTRIJE

Značaj kreativnosti i kreativne industrije za ekonomski razvoj, naročito na regionalnom i lokalnom nivou, pokazuje podatak da kreativne industrije čine sedam posto svjetske ekonomije i ostvaruju dobit od tri triliona evra čime su najbrže rastući sektor unutar globalne ekonomije.

Prema podacima EUROSTAT-a, u kreativnim industrijama EU je zaposleno oko 6,5 miliona ljudi, odnosno 2,9 % ukupne zaposlenosti. Iznadprosječne pokazatelje u EU bilježe Estonija i Švedska, odnosno Island i Švajcarska (od zemalja koje nisu EU članice).

Na osnovu procjena Austrijskog Instituta za istraživanje MSP, u sektoru kreativnih industrija je aktivno 2 miliona subjekata, što je 18 % svih kompanija u uslužnom sektoru, ili 8 % ukupne ekonomije.

Kompanije u sektoru su uglavnom mikro veličine i u poređenju su značajno produktivnije u odnosu na prosjeke u drugim sektorima.

Značajan podatak je da stope rasta u kreativnim industrijama od 2008. godine do danas, nadmašuju stope rasta u tradicionalnim djelatnostima, a naročito u periodu ekonomske krize 2008 – 2010. godine. Procjenjuje se da kreativne industrije učestvuju u ukupnoj dodanoj vrijednosti proizvoda sa 4,9 %.

Kada govorimo o zemljama u okruženju prema podacima Privredne komore Srbije doprinos kreativnih industrija u Srbiji je značajan i njihovo učešće u BDP je 3,1 %, sa 2,6% učestuju u ukupnoj zaposlenosti i zapošljavaju oko 58.000 radnika, dok prema podacima platforme «Kreativna Hrvatska» koju čine Hrvatski klaster konkurentnosti kreativnih i kulturnih industrija i Hrvatsko udruženje poslodavaca, doprinos kreativnih industrija čini 2,3% hrvatskog BDP-a i zapošljava 42.000 radnika. Značajan je podatak da su ovi indikatori u porastu svake godine te da u obe zemlje ove industrije imaju veću produktivnost i bolje su podnijele ekonomsku krizu u odnosu na ostatak privrede.

U Republici Srpskoj ne postoji detaljna analiza koja izdvojeno obrađuje segmente ove industrije. Interesantan je podatak prema saopštenju Poreske uprave da je u Republici Srpskoj u poslednje vrijeme primjetan trend povećanja broja fizičkih lica koja ostvaruju prihode iz inostranstva, prevashodno na način da u Srpskoj obavljaju određene IT usluge, odnosno da vrše takozvani udaljeni rad za poslodavca u inostranstvu. Iz tog razloga, Poreska uprava Republike Srpske je uvela obaveznu prijavu ovih prihoda po poreskoj stopi od 10% na osnovicu koju čini naplaćeni prihod tog fizičkog lica.

U okviru Ministarsva prosvjete i kulture postoji Odjeljenje za savremeno stvaralaštvo i kreativnu industriju. U okviru “STRATEGIJA RAZVOJA KULTURE REPUBLIKE SRPSKE 2017–2022”  postoji dio kojiposmatra Kreativne industrije. Prema ovoj strategiji preporuka je da se prvo sprovede detaljna analiza i izvrši mapiranje, a zatim odredi strateški pravac kretanja, te odabere određena oblast, ili oblasti, u koju se želi ulagati. Mapiranje bi podrazumijevalo detaljnu analizu stanja u oblasti, detektovanje svih aktivnih participanata, studijskih programa koji proizvode kadar iz tih oblasti, analizu proizvedenog kadra i kadra koji bi tek trebalo proizvesti, izradu nomenklature svih zanimanja (koja bi se ažurirala) i utvrđivanje stanja na terenu, sa svim izazovima, prednostima i prilikama, kako bi se pristupilo stvaranju klime pogodne za razvoj tih djelatnosti.

Kada govorimo o kreativnoj industriji u okviru ovog dokumenta, najbliži smo da posmatramo britanski DCSM model klasifikacijekoji se zasniva na djelatnostima koje zahtijevaju kreativnost, vještine i talenat, a imaju potencijal za rast i stvaranje radnih mjesta.

Prema ovom modelu posmatramo:

  • Oglašavanje,
  • Arhitekturu,
  • Umjetnost i tržište antikvitetima,
  • Zanati,
  • Dizajn,
  • Moda,
  • Filmska i video industrija,
  • Muzika, izvedbene umjetnosti,
  • Izdavaštvo,
  • Softver,
  • Radio i televizija i
  • Video i računarske igre.

 

Read more
0